Rosa corymbifera –Borkh.

Ροδή η Κορυμβώδης.
Ένα ακόμη είδος αγριοτριανταφυλλιάς. Αν και μέσα Νοεμβρίου το συγκεκριμένο φυτό συνεχίζει να ανθίζει . Οι αρκετά υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες που δεν κατέβηκαν από τους 10 βαθμούς ακόμη επέτρεψαν στο φυτό μαζί με τους πολυάριθμους καρπούς να βγάζει και λουλούδια. Σύμφωνα με την Flora Europea είναι είδος της ομάδας της Rosa canina. Σημαντικό ταξινομικό στοιχείο το μέγεθος της οπής από την οποία βγαίνουν οι ελεύθεροι ύπεροι του φυτού.

Raphanus raphanistrum ssp.landra -(Moretti ex DC.) Bonnier & Layens

Ράφανος ο Ραφανίσκος.
Άγριο ρεπάνι ή Ραφανίδα. Οι γεωργοί στο Κιλκίς την αποκαλούν Ραφανίτα. Είναι ετήσιο ζιζάνιο των σιτηρών . οι ανάπτυξή της ροζέτας των φύλλων το φθινόπωρο αμέσως μετά την σπορά των σιτηρών πνίγει τα νεαρά φυτά δημιουργώντας πρόβλημα στις καλλιέργειες. Παρουσία των σπόρων της στης συγκομισμένες ζωοτροφές δημιουργούν πρόβλημα στα ζώα που την καταναλώνουν. Έχει όμως και ευεργετικές ιδιότητες για τον άνθρωπο ως τονωτικό .Χρησιμοποιείται στην ομοιοπαθητική.

Scutellaria velenovskyi -Rech. fil.

Σκουτελάρια του Velenovskyi.

Το σχήμα του κάλυκα του φυτού που παραπέμπει σε Ασπίδα (λατ.scutella) , ο οποίος έδωσε στο γένος το όνομα. Είναι το τρίτο είδος σκουτελάριας που αναπτύσσεται στην περιοχή μας . Σίγουρα στην νότιες περιοχές τής Περιφερειακής Ενότητας κοντά στα σύνορα με την Θεσσαλονίκη. Το φυτό προτιμάει περιοχές σκιαζόμενες αλλά φωτεινές. Είναι πολυετές με λευκό άνθος . Στο άνω χείλος του άνθους υπάρχει μπλε χρωματισμός.

ΜΥΛΟΣ ΚΙΛΚΙΣ(Κουτσοκωσταίϊκα)

Τα μικρά Τέμπη του Κιλκίς.

Ένας μικρός οικισμός του Κιλκίς λίγο πριν το χωριό Καμπάνης είναι οι ΜΥΛΟΙ ή Μύλος. Μόλις περάσουμε το χωριό θα συναντήσουμε το Μεγάλο ποτάμι . Το ποτάμι αυτό μαζεύει τα νερά από το Φανάρι και τα διοχετεύει στο Εχέδωρο ή Γαλλικό ποταμό. 

Οι σκαλισμένοι από το νερό βραχώδεις όγκοι έχουν δημιουργήσει καταπληκτικούς σχηματισμούς . Οι εικόνες παραπέμπουν στα Τέμπη. Η περιοχή είναι καλά κρυμμένη και μόνο οι ντόπιοι γνωρίζουν την ομορφιά της . 

Αυτή την εποχή δεν είχε νερό και μπόρεσα περπατήσω όλη την διαδρομή . Την άνοιξη τα φυτά που συνάντησα σίγουρα θα δημιουργούν μαγικές εικόνες. Το προτείνω ανεπιφύλακτα.

Papilio machaon

Η όμορφη κάμπια.

 Τριγυρνώντας στις περιοχές με χαμηλό υψόμετρο (170μ) στην περιοχή του Παλαιού Γυναικοκάστρου, αυτή την εποχή είναι σπάνιο να συναντήσης κάτι το εντυπωσιακό και παράλληλα μη αναμενόμενο. Τα φυτά που ανθίζουν αυτή την εποχή είναι λιγότερα από 7 με πολυπληθέστερο των Κρόκο τον Εσχαρωτό , λίγα taraxacum (ραδίκια) , ένα φυτό της οικογένειας των συνθέτων Aster linosiris ένα-δύο ξεχασμένα είδη της οικογένειας του γαρίφαλου και τέλος η έκπληξη.

 

Seseli umbelatum λέγεται το φυτό και ανήκει στην οικογένεια του σέλινου με το οποίο έχει και παρόμοια γεύση. Το εντυπωσιακό, όπως δείχνει και η φωτογραφία είναι ότι το φυτό αποτελεί την κυριότερη πηγή τροφής της λάβρας της πεταλούδας Papilio machaon . Το όνομα της δεν το γνώριζα .

 Την πανέμορφη πεταλούδα όμως είχα την τύχη να συναντήσω πολλές φορές. Διαβάζοντας για το έντομο έμαθα ότι ζει μόνο 15-20 ημέρες γιατί έχει πολλούς εχθρούς.

ΚΑΣΤΡΟ ΠΑΛΑΙΟΥ ΓΥΝΑΙΚΟΚΑΣΤΡΟΥ ΚΙΛΚΙΣ

Και στο βάθος ο Όλυμπος.
Η εικόνα ήταν πολύ όμορφη και με εντυπωσίασε το πόσο καθαρά φαίνεται ο Όλυμπος . Αν και τρείς Νομούς μακριά και περίπου ενενήντα χιλιόμετρα εντούτοις δείχνει πως είναι πολύ κοντά .

ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑ

"ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑ" ΣΤΗΝ ΣΚΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΚΟΥ

ΟΙ ΔΡΟΜΟΙ ΤΟΥ ΚΡΑΣΙΟΥ ΠΕΡΝΑΝΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑ.

Η Γουμένισσα είναι μία από της 29 περιοχές της Ελλάδας που έχουν την δυνατότητα να παράγουν κρασί Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης. 

Η "ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑ" είναι το αποτέλεσμα της συνάντησης της ποικιλίας του Ξυνόμαυρου που είναι ο άρχοντας της Μακεδονίας και της Νέγκοσκας που έρχεται να ηρεμήσει τον δυναμικό χαρακτήρα του Ξυνόμαυρου. Το κρασιά αυτό είναι κρίμα να το γνωρίσετε τα 3 πρώτα χρόνια της ζωής του. Η παλαίωση κάθε χρόνο προσθέτει σ΄αυτό το κρασί αρώματα και υφή που θα μείνουν αξέχαστα.

ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΠΟΡΩΝ - ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2012

Από τις καλές προσπάθειες γνώσης και διάδοσης παραδοσιακών σπόρων θα γίνει στην Θεσσαλονίκη από τον Αιγίλοπα . Αξίζει τον κόπο να παρακολουθήσουμε τα μαθήματα για ποικιλίες που μας ξελασπώσανε σε δύσκολους καιρούς και θα μας βοηθήσουνε  πάλι . Ένα μεγάλο μπράβο στο φίλο μου Κώστα Κουτή με τίς τσουποτές ρίγανες που ξεκίνησε όλη αυτή την προσπάθεια όταν ακόμη ήμασταν φοιτητές στην Γεωπονική.

 ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΠΟΡΩΝ - ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2012

Οικολογικό Αγρόκτημα Λίτσα (Θέρμη),

1-2 Δεκεμβρίου 2012

Ø     Πρακτικές γνώσεις παραγωγής και διαχείρισης σπόρου

Ø     Παραδοσιακές ποικιλίες

Ø     Οικολογική και βιοδυναμική γεωργία

Ø     Χειμερινές καλλιέργειες

Ø     Εργαστήρια

Ø     Ενημέρωση – συζητήσεις

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΔΗΛΩΣΟΥΝ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ

ΑΙΓΙΛΟΠΑΣ

Δίκτυο  για τη Βιοποικιλότητα και την Οικολογία στη Γεωργία

Email : info@aegilops.gr, 

www.aegilops.gr,

 www.greekseedschool.gr

Odonites verna ssp.serotina - (Bellardi) Dumort.

Οδοντίτης ο Εαρινός.
 Δεν ξέρω γιατί δόθηκε στο είδος αυτό το όνομα. Πάντα το συναντάω τους φθινοπωρινούς μήνες . Η φωτογραφίες είναι από μια πολύ όμορφη περιοχή του Κιλκίς κοντά στα σύνορα με τον Νομό Σερρών , στο Ισωμα και στα Ριζανά. Το φυτό είναι ετήσιο ημιπαράσιτο και αναπτύσσεται σε όλη την Ευρώπη.

Dittrichia viscosa ssp.viscosa -(L.) W. Greuter

Διτρίχυα η Κολλώδης.
Το όνομα του γένους δεν συνδέεται με την λέξη τρίχα αλλά δόθηκε προς τιμής του Manfred Dittrich , Γερμανού βοτανολόγου. Πρόκειται για πολυετές φυτό με έντονη , βαριά μυρωδιά που εμένα μου μοιάζει με την μυρωδιά της αλεπούς. Είναι φυτό γνωστό για την ικανότητά του να απομακρύνει τα κουνούπια και κυρίως τους ψύλλους. Έχουν πραγματοποιηθεί αρκετές διατριβές για τα έλαια του φυτού και την δυνατότητα καταπολέμησης μικροοργανισμών . Συνήθως κοντά σε δρόμους με φθινοπωρινή εποχή άνθησης.

Ephedra foeminea -Forskål

Εφέδρα η Ρόδινη.
 Γνωστό και με την δημώδη ονομασία πολυκόμπι . Καμία σχέση βέβαια με το πολυκόμπι των μελισσοκόμων. Το συνάντησα ανάμεσα σε βράχους σε ηλιόλουστες περιοχές. Κύρια ουσία του φυτού η εφεδρίνη που διεγείρει το συμπαθητικό νευρικό σύστημα και διαστέλλει τα στεφανιαία αγγεία. Είναι ταχύ αντιαλλεργικό. Το φυτό χρησιμοποιήθηκε ακόμη και κατά της βλεννόρροιας και της σύφιλης.

Mentha pulegium - ( L)

Μέντα η Πουλέγειος.
Φυτό πιο γνωστό με τις ονομασίες Φλυσκούνι και Βλιχώνι. Από τις πιο όμορφες μέντες που συνάντησα στο Κιλκίς και μάλιστα σε μια περιοχή χαμηλού υψομέτρου . Η ονομασία του είδους δόθηκε στο φυτό από την φήμη που υπήρχε πώς είχε απωθητικές ιδιότητες ενάντια στους ψύλλους. Χαρακτηριστικό του φυτού που συνάντησα το γεγονός ότι όρθιοι ήταν μόνο οι βλαστοί που είχανε άνθη ενώ οι υπόλοιποι ήταν ξαπλωμένοι στο έδαφος. Από τις πιο όμορφες μέντες με μικρές ομάδες ανθέων και καρφιτσωμένοι στους βλαστούς.

Sambucus nigra -(L)

Σαμπούκος ο Μέλας.
Θάμνος που μπορεί να φτάσει τα 4-5 μέτρα. Θα σας ενημερώσω πιο πολύ για τις εμπειρίες μου με το φυτό και συγκεκριμένα με τους όμορφους καρπούς του παρά για βοτανικές πληροφορίες. Τα λαχταριστά τσαμπιά του φυτού κρέμονται προς το έδαφος στα τέλη Αυγούστου. Κάποιοι που ξέρουν μιλάνε για μια καταπληκτική μαρμελάδα που βγαίνει από αυτούς τους καρπούς. Εγώ μαζεύοντας δοκίμασα μερικά και βρήκα την γεύση τους ευχάριστη , δροσερή και ανάλαφρη και μου έφερε αμέσως στο μυαλό την φράση φρούτα του δάσους. Δοκιμάσαμε να κάνουμε μαρμελάδα η οποία έγινε τελικά καταπληκτική . Αν και στο Πήλιο το ονομάζουνε μύρτιλο δεν έχει καμία σχέση με το φυτό. Ακόμη η πληροφορίες που λένε πώς τα φρούτα χωρίς θερμική επεξεργασία προκαλούνε διάρροιες είναι πραγματικές και ισχύουν. Όταν βράσουν όμως χάνουν αυτή την ικανότητά τους.

Chenopodium vulvaria - (L.)

Χηνοπόδιο το Αιδοιοειδές.
Φυτό ετήσιο με πολύ συχνή εμφάνιση σε καλαμιές σιτηρών λίγο πριν το χειμερινό όργωμα . Φαίνεται πώς η διαδικασία αυτή βοηθάει πάρα πολύ στον πολλαπλασιασμό του. Χαρακτηριστικό του φυτού η μυρωδιά ψόφιου ψαριού των φύλλων γι αυτό και σε πολλές περιοχές θα το συναντήσουμε με την δημώδη ονομασία " βρωμούσα ".

Prenanthes purpurea -(L)

Πρένανθες το Πορφυρό.

Η αλήθεια είναι ότι το φυτό αυτό με κούρασε μέχρι να το αναγνωρίσω. Ευτυχώς τα άνθη του την επόμενη ημέρα από την συλλογή δώσανε την θέση τους στα αχαίνια της οικογένειας των συνθέτων οπότε το έργο έγινε ευκολότερο. Λίγο πριν τα Λιβάδια και σε θερμοκρασία 28 βαθμών το Σαββατοκύριακο που μας πέρασε συνάντησα το ιδιαίτερο άνθος του φυτού. Την ίδια στιγμή η θερμοκρασία στην κοιλάδα του Αξιού κοντά στην Αξιούπολη είχε φτάσει τους 38 βαθμούς. Η επιλογή του φυσικού κλιματιστικού σε τέτοιες ζεστές ημέρες νομίζω πώς θα ήταν μια πολύ σωστή επιλογή.

Apium nodiflorum -(L.) Lag.

Νεροσέλινο.

Συνήθως κοντά σε ρέματα ποτάμια ρυάκια και λίμνες . Εάν τρίψουμε τα φύλλα ελευθερώνεται έντονο άρωμα που θυμίζει το γνωστό εδώδιμο σέλινο. Το φυτό μπορεί να καταναλωθεί όχι όμως σε μεγάλες ποσότητες. Η λέξη Apium που δόθηκε στο γένος έχει κέλτικες ρίζες και σημαίνει "Νερό , γεύση στυφή και καυτερή ".

Parnassia palustris ssp.palustris

Παρνασσία η Ελοχαρής.

Ένα από ομορφότερα άνθη που μέχρι σήμερα συνάντησα .Το Παίκο είναι ο τόπος που φιλοξενεί το φυτό , με ιδιαίτερη προτίμηση σε περιοχές με αρκετή υγρασία , κοντά σε ρυάκια. Οι αδένες που βρίσκονται ανάμεσα στα πέταλα και τους στήμονες του φυτού και η συμμετρία με την οποία αναπτύσσονται προς τα εμπρός είναι ασυνήθιστα όμορφη. Το φυτό μπορεί να αποδομήσει ιστούς εντόμων .

ΝΕΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΤΟ ΚΙΛΚΙΣ

ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΟΦΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΚΙΛΚΙΣ.

Αρχές Σεπτεμβρίου του 2012 θα εγκαινιαστεί ένα νέο μουσείο στο Κιλκίς. Πρόκειται για μια Παλαιοντολογική έκθεση και όχι μόνο που θα στεγάζεται στο δημοτικό κτήριο που βρίσκεται στο λόφο του Αγίου Γεωργίου στο Κιλκίς. Λίγο πάνω από το δημοτικό θέατρο και κάτω από την εκκλησία του Αγίου Γεωργίου. Στο χώρο που παλιότερα στεγαζότανε το δημοτικό αναψυκτήριο.

Η έκθεση περιλαμβάνει τα ευρήματα από της ανασκαφές στο σπήλαιο του Κιλκίς όπως ένα μεγάλου μεγέθους ομοίωμα στικτής ύαινας των σπηλαίων με πραγματική γούνα, τοποθετημένο πάνω σε διαδραστικό, εκπαιδευτικό τραπέζι από την Ολλανδία (Dick Mol), θα αποτελεί το βασικό έκθεμα της Παλαιοντολογικής Έκθεσης. 

Η συνεργασία του δήμου Κιλκίς και της ομάδας της αναπληρώτριας καθηγήτριας στο Τμήμα Γεωλογίας του ΑΠΘ Ευαγγελίας Τσουκαλά με πολλές ώρες δουλειάς δημιούργησε ένα σημείο επαφής με το παρελθόν.

Ακόμη  ο επισκέπτης της Παλαιοντολογικής Έκθεσης μπορεί να δει πολλά κι ενδιαφέροντα απολιθώματα, κυρίως οστά ζώων (ύαινας, ελαφιού, μεγάκερου -γιγαντιαίου ελαφιού-, μεγαλόσωμης νυφίτσας, προϊστορικού βοδιού), καθώς και μία μοναδική, εξαιρετική ποικιλία από κοράλλια των σπηλαίων. Ενδιαφέρον έκθεμα θα αποτελεί και ο εξοπλισμός του σπηλαιολόγου (στολή, κράνος κ.λπ.).

Επίσης, θα παρουσιάζονται φωτογραφίες από δείγματα της χλωρίδας του λόφου (δέντρα, βότανα, άνθη) από συλλογή του γεωπόνου Βασίλειου Ιωαννίδη που έχουν παρουσιαστεί και στο blog . 

Ακόμη στην έκθεση υπάρχουν και αεροφωτογραφίες της περιοχής καθώς και πολλά ορυκτά και απολιθωμένα ξύλα από ολόκληρη τη Μακεδονία.

Μακάρι να μπορέσει αυτή η προσπάθεια να συναντήσει στο δρόμο της ενδιαφέρον από τον κόσμο και να μπορέσει να μοιράσει της γνώσεις που στολίζουν το χώρο της έκθεσης.

Alisma plantago-aquatica -(L)

Άλισμα το Αρνόγλωσσο.

Στην Κέρκυρα το ονομάζουν “Το Πεντάνευρο του νερού” και στην Ζάκυνθο “Πλεμονόχορτο”.

Η Δοϊράνη φιλοξενεί αρκετά φυτά αυτού του είδους, που περνάνε το μεγαλύτερο μέρος του έτους κάτω από το νερό. Τους τελευταίους μήνες του καλοκαιριού που τα νερά αποσύρονται το φυτό βρίσκει την ευκαιρία να αναπτύξει ανθοφόρους βλαστούς με μικρά λευκοκίτρινα ανθάκια. ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ.1.Φύλλα με μίσχο και ανθήρες ελλειπτικοί. 2.Φύλλα ωοειδή.

ΔΟΙΡΑΝΗ Η ΛΙΜΝΗ ΑΝΤΙΣΤΕΚΕΤΑΙ

Δοϊράνη η Λίμνη που Αντιστέκεται.

Εδώ και αρκετά χρόνια παρακολουθούσαμε την στάθμη της Λίμνης να πέφτει συνεχώς . Οι εικόα της λίμνης ήταν απογοητευτική . Οι μικρές νησίδες στο κέντρο της λίμνης ψηλώνανε διαρκώς και για να περπατήσεις στην όχθη της ήταν θα έπρεπε να διανύσεις μια αρκετά μεγάλη απόσταση πάνω στα όστρακα. Από την άνοιξη του 2011η λίμνη σταμάτησε να μικραίνει. Την επόμενη Άνοιξη άρχισαν να βυθίζονται μονοπάτια των ψαράδων που είχαν δημιουργηθεί τελευταία . Σήμερα αν και Αύγουστος , μήνας με το λιγότερο νερό η λίμνη διατηρεί μια αρκετά καλή ποσότητα νερού. Σε συζητήσεις με ψαράδες ακόμη και ο πληθυσμός των ψαριών έχει αυξηθεί.