Berteroa orbiculata - DC.

Βερτερόη η Δισκοειδής.

Ένα ακόμη ενδημικό φυτό της περιοχής μας . Θα το συναντήσουμε στην Μακεδονία την Αλβανία και την FYROM. Για πολλούς αποτελεί ένα συνηθισμένο ζιζάνιο της περιοχής το οποίο όμως για τον υπόλοιπο κόσμο αποτελεί σημαντική βοτανική παρουσία από την οποία θα μπορούσαν να βγάλουν αρκετά συμπεράσματα.Το γένος πήρε το όνομά του από τον Carlo Guiseppe L.Bertero Ιταλό φυσιοδίφη .

Satureja macedonica - Form.

Θύμβρα η Μακεδονική.

Το γένος είναι πιο γνωστό ως θρούμπι. Το συγκεκριμένο είδος εμφανίζεται σε περιοχές της κεντρικής Μακεδονίας και σε περιοχές της Αλβανίας και των Σκοπίων. Εντυπωσιακό σε ύψος φυτό για αυτή την εποχή με λευκά άνθη και σχετικά μεγάλα φύλλα σίγουρα μεγαλύτερα από αυτά του θυμαριού . Η πρώτη εντύπωση που δίνει το φυτό είναι πως πρόκειται για θυμάρι . Αναπτύσσεται πολύ σε πετρώδης περιοχές των πλαγίων και του χαμηλού πολύ κοντά από τα σύνορα μας με τα Σκόπια.

Fallopia baldschuanica - (Regel) J. Holub

syn.(Polygonum baldschuanicum Regel, Bilderdykia baldschuanica (Regel) D.A. Webb, Fagopyrum baldschuanicum auct.)

Φαλόπια του Μπαλτσουάν.

Το γένος πήρε το όνομά του από τον Gabriello Fallopio Ιταλό χειρούργο και φαρμακολόγο , ενώ η περιοχή του Μπαλτσουάν στο Ουζμπεκιστάν έδωσε το όνομά της στο είδος. Μέχρι σήμερα το λαίμαργο αυτό αναρριχητικό φυτό το συνάντησα μόνο μια φορά κοντά στην πόλη του Κιλκίς . Η ανάπτυξή του ήταν οργιώδης και κάλυπτε όλα τα χαμηλά δένδρα που βρίσκονταν γύρω του. Έντονα μελισσοτροφικό φυτό με μικρά πετάγματα από άνθος σε άνθος. Σε κεντρικότερα σημεία της Ευρώπης χρησιμοποιείται ευρέως για καλλωπισμό φρακτών καθώς και σε συνθέσεις σε πέργκολες.

Asparagus acutifolius - ( L)

Σπαράγγι το Οξύφυλλο.

Φυτό πολυετές ίσως το πιο συχνό μαζί με το παλιούρι στο Κιλκίς. Η έντονη παρουσία του στην περιοχή οφείλετε στην ικανότητα του φυτού να ανταπεξέρχεται στην έλλειψη υγρασίας που υπάρχει στο Κιλκίς. Τα φυλλάρια του φυτού είναι σκληρά με ακίδες στην άκρη τους για να αποφεύγουν την έντονη διαπνοή. Οι νεαροί βλαστοί του φυτού τρώγονται και μάλιστα είναι πολύ νόστιμοι με ιδιαίτερη , άγρια γεύση. Είναι μάλιστα τόσο γεμάτη η γεύση τους που νιώθεις την παρουσία του αρκετή ώρα μετά το γεύμα. Το χρυσοκίτρινο όμορφο ανθάκι του φυτού δεν συνάδει με την υπόλοιπη άγρια μορφή του φυτού.

Polygonum arenastrum - Boreau

Πολύγονο το Αρέναστρο.

Το φυτό ανήκει στην ομάδα του πολύγονου του πτηνόφιλου (aviculare) , μέσα στην οποία το κατατάσσεται από το μέγεθος του άνθους  , το ομοιόμορφο των φύλλων και το μέγεθος του σπόρου που είναι κάτω των 2.5mm. Το φυτό αναπτύσσει πάρα πολύ μικρά άνθη σχεδόν αόρατα . Χαρακτηριστικό του είναι η έρπουσα ανάπτυξή του και η έντονη παρουσία του πολύ κοντά στον άνθρωπο. Μπορεί να εκμεταλλευτεί οποιαδήποτε σχισμή στις κατοικημένες μεγαλουπόλεις  για να αναπτύξει στην ζεστή επιφάνεια του τσιμέντου ή της ασφάλτου τους πυκνόφυλλους βλαστούς του. Συχνό στην περιοχή του Κιλκίς ακόμη και μέσα στην πόλη.

Euphorbia prostrata - Aiton, Hort.

Ευφόρβια η Κατακείμενη.

Ευφόρβιος ήταν ο γιατρός του βασιλιά της Λιβύης Ιοβά . Οι θεραπευτικές χρήσεις των δηλητηριωδών κατά τα άλλα φυτών που αποτελούν το γένος ήταν γνωστές στον γιατρό , που χρησιμοποιούσε κατά τον Διοσκορίδη τα φυτά για διάφορες ασθένειες. Το συγκεκριμένο είδος η κατακείμενη είναι ένα μικρό φυτό που μπορεί να το συναντήσουμε και στον πιο πολυσύχναστο δρόμο του Κιλκίς , να πετάγεται μέσα από σχισμές και να έρπει στο έδαφος. Το αιθέριο έλαιο του φυτού χρησιμοποιείται σε πολλά σκευάσματα κατά των αιμορροΐδων αλλά και της διαροιας . Μπορεί να αποτελέσει ακόμη και το φυτικό ζιζανιοκτόνα ενάντια στο φυτό cynodon dactylon , συχνό αγρωστώδες του Κιλκίς.

Plumbago europaea - (L.)

Μολύβδαινα η Ευρωπαική .

Η λατινική ονομασία του φυτού προέρχεται από την λατινική λέξη  "plumbum" που σημαίνει μόλυβδος. Ο Πλίνιος θεωρούσε πώς η χρήση του φυτού μπορούσε να βοηθήσει σε δηλητηριάσεις από το μέταλλο. Το  φυτό περιέχει πλουμπαγκόνη που ερεθίζει το δέρμα και του δίνει καστανοκόκιτρινο χρώμα. Η ρίζα του φυτού ακόμη και σήμερα χρησιμοποιείται στην Γαλλία από την λαϊκή ιατρική για τον πονόδοντο. Το φυτό αναπτύσσει πολλά άνθη στην άκρη των βλαστών με χρωματισμό που παίζει μεταξύ του ροζ και του μπλε. Στο Κιλκίς αναπτύσσεται σε αρκετά σημεία συνήθως κοντά σε δρόμους και σε σημεία που συγκεντρώνονται νερά

Limonium gmelinii - (Willd.)

Λειμώνιο του Γκμελίνι.

Το φυτό πήρε το όνομα του είδους από τον βοτανολόγο Johann Georg Gmelin. Η Ανθοφορία του ξεκινάει από τα τέλη Αυγούστου μέχρι και τον Σεπτέμβριο. Πρόκειται για πολυετές φυτό με ανθοφόρους βλαστούς χωρίς πτερύγια . Δεν το έχω συναντήσει σε άλλες περιοχές του Κιλκίς παρα μόνο στην λεκάνη του Γαλλικού.

ΠΙΚΡΟΛΙΜΝΗ - ΚΙΛΚΙΣ

Η Λίμνη Πηλοθεραπευτήριο.

Πρόκειται για την μοναδική αλμυρή λίμνη της Ελλάδας  . Η αλατότητα της λίμνης προέρχεται από (ΝaCl ,Na2CO3 , Na2SO4) .  Στις όχθες της λίμνης λειτουργεί συγκρότημα Ιαματικών λουτρών . Λέγεται ότι η θεραπευτικές ιδιότητες της λίμνης ήταν γνωστές από την αρχαιότητα . Ο Μέγας Αλέξανδρος έφερνε τον στρατό του στην λίμνη για λουτρά στην πορεία του για την ανατολή. Τούς καλοκαιρινούς μήνες η λίμνη μικραίνει αφήνοντας μεγάλο μέρος από τα 1000ha της ελεύθερα .

Lycium chinense - Miller, Gard.

Λυκίον το Σινικό.

Γνωστό και ως Ράμνος και Αραμιά. Στην Κίνα είναι περιζήτητο για τις θεραπευτικές του ιδιότητες. Το γκότζι όπως αλλιώς λέγεται στην Ασιατική χώρα και ειδικότερα ο καρπός του λέγεται πως έχει ευεργετικές ιδιότητες και θεωρείται ενισχυτικό της μακροζωίας . Χρησιμοποιούνται συνήθως οι αποξηραμένη καρποί του και η ρίζα του. Οι καρποί του συχνά συνοδεύουν άλλα αρωματικά φυτά σε συνθέσεις τσαγιού ενισχύοντας την γεύση του ροφήματος με αρώματα σταφίδας και ντομάτας. Στο Κιλκίς το συνάντησα σε λίγα σημεία όμως σε πολύ καλή ανάπτυξη , οι θάμνοι ήταν εύρωστοι και μεγάλοι , απροσπέλαστοι.

Artemisia scoparia - Waldst. & Kit.

Αψίνθιον το Σαρωματικό.

Το όνομα του είδους προέρχεται από την μορφή του φυτού κατά την πλήρη άνθηση . την  περίοδο εκείνη μοιάζει πολύ με σκούπα. Το φυτό το συνάντησα σε μεγάλους πληθυσμούς στην περιοχή της λίμνης δοιράνης .Και αυτό το είδος όπως και άλλα του γένους περιέχουν σε μεγάλες ποσότητες αψινθέλαιο , ένα αιθέριο έλαιο που είναι δηλητήριο του εγκεφάλου που μπορεί να προκαλέσει εκφυλιστικά φαινόμενα στο κεντρικό νευρικό σύστημα. Παράλληλα έχει και ουσίες με αντιπυρετική και τονωτικές για τον οργανισμό δράσεις . Καλές και καταστροφικές δράσεις μαζί . Γι αυτό και θέλει προσοχή στην χρήση του.  

Chenopodium ambrosioides - (L.)

Χηνοπόδιο το Αμβροσιοειδές.

Το γένος πήρε το όνομά του από την λέξη χήνα και αυτό το οφείλει στο σχήμα των φύλλων που μοιάζουν πολύ με τις μεμβρανώδης πατούσες της χήνας.Το συγκεκριμένο είδος είναι ιθαγενές του Μεξικού . Οι ευρωπαίοι το έφεραν από την Αμερική και το χρησιμοποίησαν για πολλά χρόνια όπως και οι ιθαγενείς του Νέου Κόσμου κατά των εντερικών παρασίτων μέχρι και το 1940 . Οι ουσίες του φυτού αντικαταστάθηκαν από άλλες πιο δραστικές τα επόμενα χρόνια. Η θεραπευτικές του ιδιότητες συνέχισαν να χρησιμοποιούνται σε κατοικίδια ζώα .Στο Κιλκίς θα το συναντήσουμε σε πάρα πολλές περιοχές συνήθως σε αμμουδερά χώματα και συχνά κοντά σε υγροτόπους.

ΗΛΙΟΒΑΣΙΛΕΜΑ ΣΤΗΝ ΔΟΙΡΑΝΗ.

ΗΛΙΟΒΑΣΙΛΕΜΑ ΣΤΗΝ ΔΟΙΡΑΝΗ.

Ευτυχώς τα 3 τελευταία χρόνια η στάθμη της λίμνης έχει ανεβεί σε ικανοποιητικά επίπεδα . Σε αυτό βοήθησαν και οι δυο χώρες που την εκμεταλλεύονται τόσο με προγράμματα για την προστασία της λίμνης  (να και κάποιο θετικό από τα προγράμματα) όσο και οι αυξημένες βροχοπτώσεις στην περιοχή. Τέτοιες εικόνες είχα χρόνια να συναντήσω .

ΔΟΙΡΑΝΗ 2011

ΔΟΙΡΑΝΗ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΣΥΝΟΡΟ ΔΥΟ ΧΩΡΩΝ.

Περιοχή χαρακτηρισμένη ως NATURA ενώνει δυό χώρες . Οι ακτές στην ελληνική πλευρά δεν έχουν αξιοποιηθεί τουριστικά . Ευτυχώς οι παραλίες της Χαλκιδικής δεν αφήνουν το βλέμμα του Τουρισμού να γυρίσει λίγο προς την βόρεια πλευρά των συνόρων της Ελλάδας . Στην γειτονική F.Y.R.O.M οι ακτές έχουν αξιοποιηθεί τουριστικά με πολλά ξενοδοχεία και παρεμβάσεις στην ακτογραμμή. Η έλλειψη πρόσβασης στην θάλασσα στο γειτονικό κράτος έχει θυσιάσει το φυσικό τοπίο στην τουριστική εκμετάλλευση . Κάτι τέτοιο βέβαια συμβαίνει και στις δικές μας τουριστικές περιοχές .

Phragmites australis - (Cav.) Trin. ex Steudel

Φραγμίτης ο Κοινός .

Η λατινική ονομασία του φυτού προέρχεται από την ελληνική λέξη φράγμα λόγω της πυκνής ανάπτυξης των φυτών που δημιουργούν περιοχές απροσπέλαστες . Γνωστό και με την ονομασία Αγριοκάλαμο καλύπτει μεγάλες υγρές περιοχές . Τα φύλλα του πέφτουν σαν την χαίτη του αλόγου γι αυτό και ονομάζεται και χαίτα. Παρόμοιο γένος και το Arudo του οποίου η διαφορά βρίσκεται στις λεπτές μεταξένιες τρίχες που αναπτύσσονται γύρω από το άνθος. Το φυτό αποτελεί κύρια τροφή των νεροβούβαλων (ποντ. Κομές) οι οποόιοι χρησιμοποιούνται για τον έλεγχο της ανάπτυξης των φυτών . Η μείωση του πληθυσμού των περιοχών που αναπτύσσονται τα φυτά στην Λίμνη Κερκίνη από την αύξηση του πληθυσμού των νεροβούβαλων είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα.

Typha latifolia - (L.)

Τύφη η Πλατύφυλλος.

Φυτό γνωστό και ως Βούρλο ή Ψάθα. Πάντα κοντά σε νερό στάσιμο ή με ροή. Αποτελεί ιδανικό μέσο καθαρισμού του νερού . Τα βακτηρίδια που ζούνε στα φύλλα του φυτού μπορούν να καθαρίζουν το νερό . Πολλές φορές οι ταξιανθίες του φυτού χρησιμοποιούνται σαν διακοσμητικά στα σπίτια. Το καφέ μέρος του άνθους αποτελεί το θηλυκό μέρος της ταξιανθίας και στο ξυλώδες μέρος στην άκρη του άνθους αναπτύσσονται τα αρσενικά άνθη .

Fallopia convolvulus - (L.)

syn.(Bilderdykia convolvulus (L.) Dumort., Fagopyrum convolvulus (L.) H. Gross).

Αναρριχώμενο πολύγωνο.

Ο Σεπτέμβριος είναι για το Κιλκίς ο μήνας με τις μεγάλες χρωματικές αντιθέσεις. Ειδικά την φετινή χρονιά που οι βροχές σταμάτησαν από τις αρχές του Ιουνίου το 70% του Νομού έχει κιτρινίσει. Οι τοποθεσίες που έχουν παραμείνει πράσινες είναι κοντά στα ποτάμια και τις λίμνες και σε μεγάλα υψόμετρα. Ο Γαλλικός Ποταμός εκτός από χρυσοφόρος διατηρεί και μια πολύ πλούσια χλωριδική ποικιλία. Ένα από τα πιο συχνά φυτά σε εμφάνιση στην περιοχή το αναρριχώμενο πολύγωνο. Ένα ετήσιο φυτό με καρδιόσχημα φύλλα και μικρό άνθος. Το κάθε φυτό μπορεί να παράξει μέχρι και 1.000 σπόρους ενώ προσαρμόζεται εύκολα σε πολλές συνθήκες. Πολλές φορές εμφανίζεται σαν ζιζάνιο σε καλλιεργούμενες εκτάσεις.

Melilotus alba - Medicus, Vorl. Churpf.

Μελίλωτος ο Λευκός.

Η ονομασία του γένους συνδέει το φυτό με την μέλισσα , όχι άδικα. Το πανηγύρι ξεκινάει με τα πρώτα άνθη του φυτού . Οι μέλισσες με εντυπωσιακή βιασύνημε γρήγορες και μικρές σε χρόνο επισκέψεις σε κάθε άνθος συλλέγουν τα συστατικά του μελιού. Θεωρείται ζιζάνιο για την γεωργία και όχι άδικα αφού έχει την τάση να εξαπλώνεται γρήγορα και να καλύπτει με την εντυπωσιακή του ανάπτυξη μεγάλες περιοχές . Είναι από τα πιο επιθετικά και ευκολοπροσάρμοστα φυτά πού έχω συναντήσει . Σε όλες τις περιοχές του Κιλκίς ιδιαίτερα κοντά σε δρόμους.

Onopordum illyricum ssp.illyricum - (L.)

Ονόπορδο το Ιλλυρικό.

Πιο γνωστό ως Γαϊδουράγκαθο.Φαίνεται ότι το γαϊδούρι είναι στενά συνδεδεμένο με το φυτό. Η λατινική ονομασία λέγεται ότι προέκυψε από την παραγωγή αερίων στο στομάχι του ζώου οταν καταναλώνει ποσότητες του φυτού (όνος+πορδή ). Πολύ σκληρό φυτό μπορεί να επιβιώσει σε δύσκολες περιοχές του νομού με αυξημένη ξηρασία και πετρώδες έδαφος. Ο καρπός του μπορεί να χρησιμοποιηθεί για παραγωγή βιοαιθανόλης . Εντυπωσιάζει ο τρόπος που τα διάφορα έντομα που επισκέπτονται το άνθους του φυτού βυθίζονται στό εσωτερικό του για να συλλέξουν γύρη . Θα το συναντήσουμε σε όλο το Κιλκίς σε μεγάλους πληθυσμούς .

Allium ampeloprasum – (L)

Άλλιο το Αμπελόπρασσο.

Γνωστό και ως άγριο πράσσο. Φυτό με ιδιαίτερη αδυναμία σε διαταραγμένα εδάφη , κοντά σε δρόμους σε χαλάσματα και καλλιεργούμενες εκτάσεις . Αποτελεί τον πρόγονο του ήμερου πράσου. Υπάρχει κίνδυνος να το μπερδέψουμε με το Allium amethystinum . Η κύριες διαφορές τους είναι στα φύλλα όπου στο ampeloprasum είναι φαρδιά όπως του πράσου και στο δεύτερο είναι πιο στρόγγυλα και στον βολβό όπου στο ampeloprassum θα βρούμε πολλά βολβίδια γύρω από τον κεντρικό βολβό. Σε όλες τις περιοχές του Κιλκίς ακόμη και μέσα στην πρωτεύουσα του Νομού.